0
N
  1. Naheun bubu pahareup-hareup = Pahutang-hutang nepi ka pada kagok nagih (pihutangeun).
  2. Najan dibawa ka liang cocopet, moal burung nuturkeun = Dibawa ka mana-mana oge daek (awewe ku salakina).
  3. Nanggung bugang = Ditinggalkeun maot ku lanceuk jeung ku adi.
  4. Nangkeup mawa euyeub (eunyeuh) = Mawa cilaka ka nu dipentaan tulung.
  5. Nangtung di kariungan, ngadeg di karageman = Kumpulan barempug (ragem), musawarah.
  6. Nembongkeun sihung = Nembongkeun kapunjul (kakawasaan,kabeungharan, kapinteran) dirina sangkan dipikaserab atawa dipikasieun batur.
  7. Neneh bonteng = Ngogo ka budak, tapi ari ambek gampang neunggeul.
  8. Nepakeun jurig pateuh = Mindahkeun kagorengan ka batur sangkan sorangan salamet.
  9. Nete akar ngeumbing jangkar = Seseleket ka nu hese, nyorang wewengkon anu rumpil.
  10. Nete porot ngeumbing lesot = Sagala ihtiar teu hasil.
  11. Nete semplek nincak semplak = Kitu salah kieu salah; sagala rupa ihtiar teu hasil.
  12. Nete taraje nincak hambalan = Kudu merenah, kudu puguh pereleanana (ti handap heula).
  13. Nepak cai malar ceret = Ngagunakeun akal, supaya batur nyaritakeun perkara anu ku urang keur ditalungtik.
  14. Nepak dada = Ngagulkeun jasa diri sorangan.
  15. Nepi ka nyanghulu ngaler = Nepi ka paeh.
  16. Nepi ka pakotrek iteuk = Nepi ka pakokolot pisan (nu awet lakirabi ti keur pada ngora).
  17. Nepung-nepung bangkelung = Ngaraketkeun babarayaan ku jalan bebesanan.
  18. Neukteuk curuk dina pingping = Nyilakakeun baraya atawa batur sagolongan.
  19. Neukteuk leukeur meulah jantung, geus lain-lainna deui = Teu hayang dibalikan deui (awewe ka urut salakina).
  20. Neukteuk mere anggeus = Mutuskeun hubungan.
  21. Neundeun hate = Aya kahayang nu henteu dikedalkeun.
  22. Neundeun piheuleut nunda picela = Neangan lantaran supaya jadi goreng atawa bengkah.
  23. Ngabejaan bulu tuur = Ngabejaan perkara nu geus teu aneh keur nu dibejaan, da geus nyahoeun.
  24. Ngabeungeutan = Nembongkeun kagetolan jeung kasatiaan dina mimiti kumawula wungkul.
  25. Ngaboretekeun liang tai di pasar = Nyaritakeun rasiah sorangan nu matak aeb.
  26. Ngabudi ucing = Kawas nu teu karep, api-api teu hayang, padahal ngadagoan batur bongoh.
  27. Ngabudian = Nembongkeun pasemon ngewa, buad-baeud.
  28. Ngabuntut bangkong = Teu bisa mere katerangan nepi ka eces pisan, atawa teu sanggup nganggeuskeun pagawean.
  29. Ngaburuy = Nginum cai wungkul bari teu make lalawuh (upamana semah nu teu disuguhan kadaharan).
  30. Ngacak-ngebur = Mangpang-meungpeung sabab sagala geus nyampak.
  31. Ngadagoan belut buluan (sisitan), oray jangjangan = Moal kaalaman, mustahil kajadian.
  32. Ngadagoan kuda tandukan = Ngaharepkeun perkara nu mustahil bisa kajadian.
  33. Ngadagoan uncal mahpal (mabal) = Ngadagoan rejeki bari teu ihtiar.
  34. Ngadago-dago (nganti-nganti) dawuh = Tereh maot.
  35. Ngadaweung (ngalangeu) ngabangbang (ngawangwang) areuy (tineung) = Ngadaweung bari kawas nu jarauh panineungan.
  36. Ngadek sacekna, nilas saplasna = Nyarita satarabasna, teu direka.
  37. Ngadeupaan linear = Karalang-kuriling deukeut imah nu keur hajat (sidekah) ngarah diaku atawa diondang.
  38. Ngadu angklung = Parebut omong atawa parea-rea omong nu taya gunana
  39. Ngadu bako = Ngobrol ngaler-ngidul bari teu puguh jejerna.
  40. Ngadu-ngadu rajawisuna = Ngahudangkeun amarah batur ngarah parasea.
  41. Ngagandong kejo, susah nyatu = Loba titaheun ngan hanjakal ku hese nitahna, lantaran euweuh nu daekeun.
  42. Ngagedag bari mulungan = Nanyakeun hiji perkara anu manehna sorangan teu nyaho jawabanana, susuganan bisa terus nyaho tina jawaban ti anu ditanyana.
  43. Ngahihileudan = Ngahalang-halang jadina hiji perkara ku jalan ngagogoreng, nyingsieunan atawa mitenah.
  44. Ngahuntu kala = Paselang nu luhur jeung nu handap dina jajaran.
  45. Ngahurun balung ku tulang = Jelema nu diuk bari nangkeup tuur lantaran keur susah atawa keur bingung.
  46. Ngajeler paeh = Ngajepat alus (halis).
  47. Ngajerit maratan langit, ngoceak maratan mega (jagat) = Ngajerit tarik pisan.
  48. Ngajual jarum ka tukang gendong = Niat nipu ka nu pinter,
  49. Ngajul bentang (bulan) ku asiwung = Mikahayang nu pamohalan bisa kalaksanakeun.
  50. Ngalalakon = Nyieun peta nu matak ngahesekeun.
  51. Ngalambang sari = Awewe atawa lalaki nu geus boga salaki atawa pamajikan ngalakukeun hubungan seks di luar nikah; jinah.
  52. Ngalamot curuk = Teu beubeunangan, teu hasil.
  53. Ngalap hate = Ngagenahkeun hate batur sangkan nyaaheun ka urang.
  54. Ngalenghoy lir ma can teu nangan = Awewe nu leumpang ngalenghoy atawa ngalanggeor.
  55. Ngaletak ciduh = Teu tulus atawa ngabatalkeun omongan.
  56. Ngalebur tapak (dosa) = Ngaleungitkeun lampah goreng, supaya migawe nu hade.
  57. Ngalegokan (ngajeroan) tapak = Nambahan kasalahan atawa dosa.
  58. Ngaleut-ngaleut (ngeungkeuy) ngabandaleut, ngembat-ngembat nyatang pinang = Iring-iringan nu panjang naker.
  59. Ngaliarkeun taleus ateul = Resep ngucah-ngaceli kagorengan batur.
  60. Ngalingling ngadeuleu maling = Nenjo bari susulumputan da embung kanyahoan ku nu ditenjo atawa ku batur.
  61. Ngalintuhan maung kuru = Neangan pibahayaeun.
  62. Ngalungkeun kuya ka leuwi = Nempatkeun jelema (pagawe) ka lemburna sorangan.
  63. Ngan ukur saoleseun = Ngan ukur keur kaulinan atawa keur saheulaanan, lain rek enya-enya dijieun pamajikan nu bener.
  64. Ngandung hate = Ngunek-ngunek, boga hate goreng hayang males kanyeri; rasa teu ngeunah dina hate anu can leungit-leungit.
  65. Nganjuk kudu naur, ngahutang kudu mayar = Pihutang, tagihan, sabalikna tina hutang-hatong.
  66. Nganjuk teu naur, ngahutang teu mayar = Ngajeblug.
  67. Nganyam samak neukteukan bari motongan = Neang anak ngadeukeutan popotongan.
  68. Ngarah ngarinah = Ngarugikeun batur ku jalan ngabobodo, nipu,jste.
  69. Ngarah sahuap-sakopeun = Usaha leuleutikan, neangan rejeki saharitaeun.
  70. Ngaraja dewek = Marentah nagara nurutkeun kahayang sorangan.
  71. Ngarangkay koja = Robah adat, tina hade kana goreng, ngan henteu ngadadak, tapi lila.
  72. Ngarawu ku siku = Hayang loba panghasilan ku rupa-rupa usaha nu tungtungna teu kaurus, sabalikna tina karawu kapangku.
  73. Ngareuntaskeun (ngarangkaskeun) dungus = Kalaksanakeun ngawin kabogoh ti keur ngora dina umur pakokolot.
  74. Ngarujak sentul  =Nu keur paguneman pahare-hare, batur ka kidul ieu ka kaler.
  75. Ngawur kasintu nyieuhkeun hayam = Mere maweh ka deungeun-deungeun ari ka baraya joledar.
  76. Ngawurkeur wijen kana keusik = Pagawean nu mubadir.
  77. Ngeplek jawer ngandar jangjang, miyuni hayam kabiri = Kecing,borangan, elehan.
  78. Ngebutkeun totopong = Ngetrukkeun elmu-pangabisa.
  79. Ngeduk cikur kudu mihatur, nyokel jahe kudu micarek, ngagegel kudu bewara = Kudu menta idin heula ka nu bogana.
  80. Ngegel curuk (basa Sunda kamalayon tina menggigit jari) = Teu beubeunangan, teu hasil.
  81. Ngembang awi = Ngeumbreuk, teu laku dagangan (asal tina eumbreuk).
  82. Ngembang bako = Bosongot (asal tina bosongot).
  83. Ngembang bolang = Ancal-ancalan keneh, tacan ceuyah bubuahan (asal tina ancal).
  84. Ngembang boled = Tetela (asal tina katela).
  85. Ngembang cau = Jantungeun (asal tina jantung).
  86. Ngembang cengek = Mencenges, nenggang ti nu sejen, nu geulis (asal tina pencenges).
  87. Ngembang genjer = Gelenye (asal tina gelenye).
  88. Ngembang jaat = Jalingeur (asal tina jalingeur).
  89. Ngembang jambe = Kumayangyang (asal tina mayang).
  90. Ngembang jambu = Lumenyap (asal tina lenyap).
  91. Ngembang jengkol = Merekenyenyen (asal tina merekenyenyen).
  92. Ngembang kadu = Olohok (asal tina olohok).
  93. Ngembang kaso = Curiwis (asal tina curiwis).
  94. Ngembang laja = Jamotrot (asal tina jamotrot).
  95. Ngembang lopang = Nyacas (asal tina cacas).
  96. Ngembang pare = Baringsang (asal tina ringsang).
  97. Ngembang tiwu = Ngabadaus (asal tina badaus).
  98. Ngembang waluh = Alewoh (asal tina alewoh).
  99. Ngembang wera = Beureum beungeut lantaran ambek atawa era (asal tina wera).
  100. Ngembat-ngembat = nyatang pinang Kacida panjangna, iring iringan, aleutan.
  101. Ngepung meja = Dariuk sakurilingeun meja, rek dalahar.
  102. Ngeunah angen ngeunah angeun = Senang hate (taya kasusah) jeung ngeunah barangdahar.
  103. Ngeunah Eon teu ngeunah Ehe = Hayang ngeunah sorangan bae, teu ngingetkeun kaperluan batur, teu adil lantaran nu sapihak pinter kodek.
  104. Ngeunah nyandang ngeunah nyanding = Hirup senang lantaran cukup pake jeung nyandingkeun pamajikan nu satia.
  105. Ngeundeuk-ngeundeuk geusan eunteup = Neangan akal pikeun nyilakakeun dunungan.
  106. Ngeupeul ngahuapan maneh = Mere nasehat atawa nyieun aturan kalawan maksud nguntungkeun sorangan.
  107. Ngindung ka waktu, ngabapa ka mangsa = Nyurupkeun kalakuan kana kaayaan jaman.
  108. Ngijing sila bengkok sembah = Teu satia ka dunungan.
  109. Ngimpi ge diangir mandi = Palias, bararaid teuing, kacida teu panujuna, teu (tarima) meueus-meueus acan.
  110. Ngingu (ngukut) kuda kuru, ari geus lintuh (gede) nyepak = Miara atawa ngamemenan jalma walurat, ari geus senang jadi cucungah.
  111. Nginjeum sirit ka nu kawin = Nginjeum barang (parabot) anu keur dipake ku nu bogana, jeung ngan sakitu-kituna.
  112. Ngodok Hang buntu = Geus hese cape, ari pek teh teu hasil sabab aya nu ngahalangan.
  113. Ngomong(na) sabedug sakali = Jarang ngomong.
  114. Ngorbankeun jiwa jeung raga = Ngorbankeun sagala rupa nu dipibanda, sanajan nepi ka nyawa pisan.
  115. Ngotok ngowo = Cicing bae di imah, tara liar.
  116. Ngudag-ngudag kalangkang heulang = Ngarep-ngarep perkara anu samar kalaksanakeun.
  117. Ngukur baju sasereg awak = Hirup saeukeurna, dina papait jeung mamanis teu daek pacorok jeung batur.
  118. Ngukur ka kujur nimbang ka awak = Diluyukeun jeung kaayaan atawa pangaboga.
  119. Ngulit bawang = Ipis, henteu terus kana hate.
  120. Ngusap birit bari indit = Ninggalkeun pasamoan tanpa pamit heula.
  121. Ngusik-ngusik ula mandi, ngobah-ngobah (ngahudangkeun) macan turu = Ngagugat-gugat perkara nu geus kaliwat, sarta nu temahna matak nimbulkeun deui pacogregan.
  122. Nikukur = Nyebut ngaran sorangan ka nu anyar pinanggih.
  123. Nilik bari ngeusi = Babanda ngumpulkeun parabot imah henteu disakalikeun, tapi ditungtut saeutik-saeutik.
  124. Nimu luang tina burang = Meunang pangalaman lantaran cilaka heula.
  125. Nincak parahu dua = Migawe dua perkara anu upama teu bisa bener, gede atawa aya bahlana; digawe ngarancabang (biasana tara bener hiji-hiji acan).
  126. Ninggalkeun hayam dudutaneun = Ninggalkeun pagawean nu can anggeus.
  127. Nini-nini dikeningan, ewe randa dihiasan = Ngararangkenan barang nu geus butut, najan dirias dihade-hade oge angger bae teu katenjo alus.
  128. Nini-nini leungit sapeuting, tai maung huisan = Katuding pedah aya patalina jeung kajadian nu jadi perkara.
  129. Nista, maja, utama = Sakali keun bae, dua kali dihampura keneh, ari katilu kali mah lain antepeun (urusan kagorengan).
  130. Nongtot jodo = Geus aya anu ngalamar tapi bedo deui.
  131. Noong ka kolong = Leutik hate, pondok pikiran.
  132. Nu asih dipulang sengit, nu haat dipulang moha = Nu nyieun kahadean dibales ku kagorengan.
  133. Nu borok dirorojok, nu titeuleum disimbeuhan = Nu keur susah dipupuas atawa ditambahan kasusahna.
  134. Nu burung diangklungan, nu gelo didogdogan, nu edan dikendangan = Anu gedebul dihaminan supaya tambah maceuh.
  135. Nu geulis jadi werejit, nu lenjang jadi baruang = Nu geulis bisa jadi matak ngabahlakeun (ngabahayakeun) ka lalaki (salaki).
  136. Nuju hurup ninggang wirahma = Pasehat tur ngeunah laguna (nu ngaji).
  137. Nulungan anjing kadempet (tiselap) = Nulungan jelema nu taya panarimana.
  138. Numbuk di sue = Meneran keur sue sawatara kali.
  139. Nunggul pinang = Geus teu boga baraya.
  140. Nungtut bari ngeusi = Usaha ngulik elmu atawa ngumpulkeun rejeki saeutik-saeunk nepi ka aya buktina.
  141. Nurub cupu = Ngarepok, sarua alusna.
  142. Nutup lobang ngali lobang = Mayar hutang ku duit meunang nginjeum.
  143. Nuturkeun indung suku = Leumpang sakaparan-paran, henteu puguh anu dijugjug.
  144. Nya di hurang, nya di keuyeup = Boh di menak boh di kuring, wiwirang atawa kateungeunahan hate mah sarua bae.
  145. Nya ngagogog nya mantog/Ngagogog bari mantog = 1. Manehna nu nyieun surat, manehna oge nu nganteurkeun; 2. Nitah digawe ka batur bari jeung prakna ku sorangan.
  146. Nya picung nya hulu maung = Hare-hare, batur ngaler ieu ngidul (jawaban atawa caritaan dina paguneman).
  147. Nyaah dulang = Nyaahna ka anak ngan ngurus dahar pakena, hen­teu nguruskeun atikanana.
  148. Nyaeuran gunung ku taneuh, nyaeuran sagara ku uyah = Mere atawa nambahan kauntungan (kakayaan) ka anu geus beunghar.
  149. Nyaho lautanana = Nyaho karesep jeung kateuresepna.
  150. Nyair hurang meunang kancra = Kabeneran meunang untung gede ku usaha leuleutikan.
  151. Nyakrawati bahu denda = Marentah, ngaheuyeuk nagara.
  152. Nyaliksik ka buuk leutik = Barangpenta atawa ngarah kauntungan ku rupa-rupa jalan ti rayat (dilakukeun ku pamingpin atawa kapala nu kadedemes).
  153. Nyalindung di caangna = Ngahaja meres rayat (bawahan) supaya meunang kauntungan nu leuwih gede, ku jalan ngajual nga-ran pamarentah, pangagung, atawa dunungan.
  154. Nyalindung ka gelung = Lalaki nu cicing, ari awewe digawe. Atawa lalaki teu boga, boga pamajikan ka nu beunghar.
  155. Nyandang tatali = Ditalian atawa dibarogol lantaran boga dosa.
  156. Nyanggakeun beuheung teukteukeun, tikoro gorokeun, suku genteng belokeun = Masrahkeun maneh pikeun dihukum lan­taran rumasa boga dosa.
  157. Nyanggakeun buukna salambar, getihna satetes = Pokpokan lalaki nu nyerenkeun pamajikanana ka mitoha dina waktu nyerahkeun.
  158. Nyanghulu ka jarian = Ngadunungan ka jelema nu sahandapeun martabatna.
  159. Nyaur kudu diukur, nyabda kudu dtungang = Omongan kudu ditimbang-timbang heula bisi nyentug kana hate batur.
  160. Nyecepo ka nu rarempo = Ngahinakeun ka jalma anu teu boga.
  161. Nyekel sabuk milang tatu = Ngadu jajaten, gelut atawa perang.
  162. Nyeri beuheung sosonggeteun = Geus lila ngadagoan nu kuduna geus datang.
  163. Nyeri peurih geus kapanggih, lara wirang geus kasorang = Sagala dodoja hirup geus kaalaman.
  164. Nyeungeut damar di suhunan = Nembongkeun kabeungharan ata­wa mere maweh ka deungeun-deungeun ngarah pamuji.
  165. Nyeungseurikeun upih murag = Nyeungseurikeun batur padahal ku mariehna bakal kasorang.
  166. Nyiar batuk pibaraheun, nyieun piheueuh = Neangan pipanyakiteun (pipaseaeun).
  167. Nyiar teri meunang japuh = Meunang untung gede ti batan nu diharepkeun.
  168. Nyiduh ka langit = Mapatahan ka saluhureun (pangpangna dina kanyaho atawa elmu).
  169. Nyieun catur taya dapur = Ngarang carita teu puguh galurna.
  170. Nyieun piandel = Ngatur carita bohong ngarah dipercaya.
  171. Nyieun pucuk ti girang = Nyieun jalan pipaseaeun.
  172. Nyiruan teu resepeun nyeuseup nu pait-pait = Kalumrahanana jelema mah teu resepeun cacampuran jeung nu miskin.
  173. Nyiuk cai ku ayakan = Migawe (kalakuan) nu moal aya hasilna.
  174. Nyium bari ngegel = Muji bari ngarepkeun dibere.
  175. Nyokot lesot, ngeumbing porot = Sagala rupa ihtiar atawa tarekah teu hasil.
  176. Nyolok mata buncelik = Ngalampahkeun naon-naon di hareupeun hiji jelema, kalayan maksud nganyenyeri kana hate eta jelema.
  177. Nyolong bade = Siga bageur tapi jahat.
  178. Nyoo gado = Ngunghak, ngaheureuykeun.
  179. Nyukcruk leuwi malar cai, nyiar seuneu kundang damar = Nyusul-nyusul pituduh batur nu jauh gara-gara teu waspada ka nu nyampak di pribadina.

Copyright © Tatar Pasundan

Posting Komentar

 
Top